Nhà đầu tư ngoại bán ròng: Dragon Capital lý giải nguyên nhân
Dòng vốn từ nhà đầu tư ngoại đang có xu hướng rút khỏi thị trường chứng khoán Việt Nam, gây ra nhiều lo ngại. Tại Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026, TS. Lê Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Dragon Capital, đã đưa ra những phân tích sâu sắc về hiện tượng này và phác thảo triển vọng cho thị trường.
Vì sao tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư ngoại ở mức thấp kỷ lục?
Theo thống kê từ Dragon Capital, tỷ lệ nắm giữ cổ phiếu Việt Nam của nhà đầu tư ngoại chỉ còn khoảng 14,5%. Con số này được xem là thấp nhất trong khu vực, khi các thị trường lân cận thường duy trì tỷ lệ từ 20% đến 40%.
Thực tế này càng được củng cố bởi hoạt động bán ròng cổ phiếu Việt Nam liên tục. Cụ thể, khối ngoại đã bán ròng 1 tỷ USD trong năm 2024 và con số này đã lên tới 1,6 tỷ USD chỉ trong một tháng gần đây, cho thấy áp lực rút vốn khỏi thị trường đang gia tăng.
Nguyên nhân đằng sau làn sóng bán ròng của dòng vốn ngoại
TS. Lê Anh Tuấn đã chỉ ra một số yếu tố chính khiến nhà đầu tư ngoại trở nên thận trọng hơn với thị trường Việt Nam.
Tác động từ cú sốc 2023 và bối cảnh toàn cầu
Cú sốc năm 2023, với sự kết hợp của các yếu tố nội tại và môi trường bên ngoài, đã để lại tác động tâm lý nặng nề. Bước sang năm 2025, bối cảnh chính trị thế giới thêm phần biến động, đặc biệt sau khi ông Donald Trump trở lại cương vị lãnh đạo, khiến dòng vốn ngoại toàn cầu có xu hướng dịch chuyển theo hướng “top-down”, ưu tiên các thị trường an toàn hơn.
Ảnh hưởng lan tỏa và áp lực chốt lời
Trong khi đó, Trung Quốc, một đối tác thương mại quan trọng, lại chứng kiến dòng vốn chảy ra mạnh mẽ, tạo ra ảnh hưởng lan tỏa đến Việt Nam. Cùng lúc, thị trường chứng khoán Việt Nam đã tăng trưởng 20-30% từ đầu năm. Mức tăng này thôi thúc nhiều quỹ ngoại chốt lời và rút vốn thay vì tiếp tục gia tăng tỷ trọng đầu tư.
Rủi ro tỷ giá hối đoái là yếu tố đáng lo ngại
Ông Tuấn nhận định rủi ro lạm phát hiện nay ở mức thấp, nhưng rủi ro về tỷ giá hối đoái lại là biến số đáng quan ngại hơn. Nền kinh tế Việt Nam có mức độ đô la hóa cao, khiến tỷ giá trở thành yếu tố ảnh hưởng mạnh mẽ đến chính sách tiền tệ. Đây là lý do dù mặt bằng lãi suất toàn cầu đi xuống, lãi suất trong nước vẫn nhích lên nhẹ.
Tác động đến vĩ mô và kỳ vọng “reset” thị trường năm 2026
Làn sóng rút vốn khỏi thị trường đã tác động trực tiếp đến các chỉ số kinh tế vĩ mô. Ông Tuấn cho biết, dòng vốn ngoại đã rút gần 5 tỷ USD từ đầu năm, và tổng cộng 12 tỷ USD trong 5 năm qua.
Hoạt động này khiến dự trữ ngoại hối của Việt Nam chỉ còn dưới 80 tỷ USD, tương đương 3 tháng nhập khẩu, một mức khá “mỏng”. “Nếu không có làn sóng rút vốn, dự trữ ngoại hối của Việt Nam có thể đã vượt xa 80 tỷ USD, và sự ổn định vĩ mô sẽ được củng cố tốt hơn,” ông Tuấn nhấn mạnh.
Tuy nhiên, Tổng Giám đốc Dragon Capital cho rằng năm 2026 sẽ là thời điểm thị trường Việt Nam “reset” lại. Khi đó, mặt bằng lợi suất và định giá cổ phiếu sẽ được thiết lập ở mức hợp lý hơn, mở ra cơ hội để nhà đầu tư ngoại quay trở lại khi triển vọng tăng trưởng trở nên hấp dẫn hơn.
Kết luận: Dù phải đối mặt với thách thức từ việc nhà đầu tư ngoại bán ròng, thị trường Việt Nam vẫn sở hữu tiềm năng lớn. Năm 2026 được kỳ vọng là một bước ngoặt, khi các yếu tố về định giá và lợi suất trở nên hấp dẫn hơn, có thể thu hút dòng vốn ngoại quay trở lại mạnh mẽ.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Tại sao nhà đầu tư ngoại lại liên tục bán ròng cổ phiếu Việt Nam?
Các nhà đầu tư ngoại bán ròng do nhiều nguyên nhân kết hợp: ảnh hưởng tâm lý từ cú sốc năm 2023, bối cảnh chính trị toàn cầu biến động khiến dòng vốn tìm đến các thị trường an toàn hơn, và áp lực chốt lời sau khi thị trường Việt Nam tăng trưởng 20-30% từ đầu năm.
2. Việc khối ngoại rút vốn ảnh hưởng đến kinh tế Việt Nam như thế nào?
Việc rút vốn mạnh mẽ (gần 5 tỷ USD từ đầu năm 2025, 12 tỷ USD trong 5 năm) đã làm sụt giảm dự trữ ngoại hối của Việt Nam xuống dưới 80 tỷ USD. Điều này làm suy yếu sự ổn định vĩ mô và khiến thị trường tài chính bị định giá thấp hơn so với tiềm năng thực sự.
3. Khi nào dòng vốn ngoại có thể quay trở lại thị trường Việt Nam?
Theo Tổng Giám đốc Dragon Capital, năm 2026 có thể là thời điểm thị trường “reset”. Khi mặt bằng lợi suất, định giá cổ phiếu và triển vọng tăng trưởng của Việt Nam trở nên hấp dẫn và hợp lý hơn so với khu vực, dòng vốn ngoại được kỳ vọng sẽ quay trở lại.
