Chu Kỳ Bitcoin 4 Năm Đã Bị Phá Vỡ: Dữ Liệu Chứng Minh Điều Gì?

Trong lịch sử 15 năm của mình, Bitcoin (BTC) nổi tiếng với một chu kỳ Bitcoin riêng biệt kéo dài khoảng bốn năm, gắn liền với sự kiện halving. Chu kỳ này thường định hình các giai đoạn suy thoái, phục hồi và tăng trưởng đột biến. Tuy nhiên, các phân tích dữ liệu gần đây cho thấy rằng quy luật này đang dần không còn hiệu lực, đánh dấu một sự thay đổi đáng kể trong cấu trúc rủi ro/lợi nhuận của loại tài sản kỹ thuật số hàng đầu này.

Sự “Tan Vỡ” Của Chu Kỳ 4 Năm Bitcoin Truyền Thống

Khái niệm về bong bóng tài chính luôn là chủ đề được tranh luận sôi nổi, với các nghiên cứu như của Giáo sư Didier Sornette vào năm 2014 định nghĩa bong bóng là thời kỳ tăng trưởng không bền vững, nơi giá tăng nhanh hơn mức độ phi mã. Bitcoin trong quá khứ đã trải qua những giai đoạn tăng trưởng siêu tốc như vậy, sau đó là các đợt sụt giảm mạnh, còn được gọi là “crypto winter”, với mức giảm từ -91% đến -75%.

Để định lượng những giai đoạn tăng trưởng này, Diaman Partners cùng với Giáo sư Ruggero Bertelli đã công bố chỉ số Diaman Ratio (DR) vào năm 2011. Chỉ số này tạo ra một đường hồi quy tuyến tính giữa giá trên thang logarit và thời gian. Khi DR lớn hơn 1, nó báo hiệu một giai đoạn tăng trưởng vượt mức theo cấp số nhân, phù hợp với định nghĩa bong bóng của Giáo sư Sornette.

Phân tích lịch sử cho thấy trong các chu kỳ Bitcoin trước đây, đã có những thời điểm chỉ số DR vượt quá 1. Tuy nhiên, trong chu kỳ gần đây nhất, ngoại trừ một nỗ lực tăng giá khi các quỹ ETF Bitcoin được phê duyệt tại Hoa Kỳ và giá BTC vượt qua đỉnh năm 2021 (một hiện tượng chưa từng có trước halving 2024), chỉ số Diaman Ratio hiếm khi vượt quá 0. Điều này gợi ý một sự thay đổi cơ bản trong cấu trúc tăng trưởng của Bitcoin, khác biệt rõ rệt so với các chu kỳ trước.

Biến Động Và Lợi Nhuận Của Bitcoin Đang Thay Đổi Ra Sao?

Sự thay đổi không chỉ thể hiện qua chỉ số DR mà còn qua các chỉ số khác như biến động giá Bitcoin và lợi nhuận. Khi phân tích biến động giá trong cửa sổ 4 năm (bằng với chu kỳ halving), chúng ta thấy một sự sụt giảm đáng kể. Từ mức trên 140% hàng năm trong những năm đầu phát triển, biến động đã giảm xuống khoảng 50% hoặc thấp hơn hiện tại. Mặc dù biến động thấp hơn có thể đồng nghĩa với lợi nhuận kỳ vọng thấp hơn, nhưng nó cũng mang lại sự ổn định giá lớn hơn cho tương lai và ít bất ngờ hơn cho nhà đầu tư.

Biểu đồ lợi nhuận lăn 1 năm của Bitcoin cũng củng cố giả thuyết này. Trong quá khứ, chúng ta chứng kiến những đợt tăng trưởng đột biến và sụt giảm mạnh. Tuy nhiên, trong ba năm gần đây, lợi nhuận Bitcoin hàng năm đã duy trì ở mức ổn định hơn, không còn những đỉnh cao phi mã hay những năm thảm họa liên tiếp. Điều này phá vỡ lý thuyết về một chu kỳ Bitcoin với những năm “thần kỳ” nối tiếp bởi những năm “tai họa”.

Nhìn rộng hơn, biểu đồ lợi nhuận trung bình hàng năm trong giai đoạn 4 năm cho thấy xu hướng giảm lợi nhuận của Bitcoin theo thời gian. Điều này hoàn toàn có thể hiểu được khi xét đến vốn hóa thị trường của Bitcoin đã tăng lên đáng kể. Việc nhân đôi một tài sản trị giá 20 tỷ USD dễ hơn nhiều so với việc nhân đôi một tài sản trị giá 2 nghìn tỷ USD.

Mặc dù vậy, giả sử rằng giai đoạn tăng trưởng của chu kỳ halving thứ tư đã kết thúc (một điều không ai có thể khẳng định chắc chắn), tổng tài sản được tạo ra cho đến nay vẫn lớn hơn so với các chu kỳ khác. Điều này khẳng định rằng Bitcoin, cả dưới dạng một mạng lưới và một tài sản, đã tạo ra nhiều của cải hơn bất kỳ loại hình đầu tư nào khác chỉ trong 15 năm lịch sử.

Tác Động Của ETF Spot Bitcoin Và Tương Lai Thị Trường

Sự kiện phê duyệt các ETF Bitcoin giao ngay tại Hoa Kỳ, với BlackRock’s IBIT đạt 100 tỷ USD tài sản quản lý trong chưa đầy ba năm (trở thành sản phẩm tài chính tăng trưởng nhanh nhất lịch sử), đã tạo ra một bước ngoặt lớn. Nó đã phá vỡ mô hình chu kỳ Bitcoin truyền thống với các giai đoạn tăng trưởng, tăng trưởng siêu tốc và “crypto winter”, cùng với việc đạt đỉnh mới sau mỗi kỳ halving.

Sự ổn định hơn về lợi nhuận và biến động giá Bitcoin thấp hơn gợi ý rằng “crypto winter” trong tương lai sẽ không còn “lạnh giá” với mức thua lỗ vượt quá 50-60% như các chu kỳ trước. Thay vào đó, thị trường có thể xen kẽ các giai đoạn suy thoái với các mức đỉnh mới mà không cần những cú nhảy vọt theo cấp số nhân như đã từng thấy.

Kết luận từ phân tích thống kê cho thấy: Bitcoin đã trải qua 4 giai đoạn “bong bóng”, nhưng khác với bong bóng truyền thống thường vỡ trong vài tháng, Bitcoin đã chứng minh khả năng phục hồi với tăng trưởng trung bình có Diaman Ratio dưới 1. Hiện tượng “bong bóng” này đã giảm cường độ và thời gian theo thời gian, đến mức trong chu kỳ mới bắt đầu năm 2024, chưa có (ít nhất là cho đến nay) sự tăng trưởng giá theo cấp số nhân. Với việc lợi nhuận và biến động đều giảm, dự đoán Bitcoin đạt các mức giá triệu đô la (nếu có) có thể sẽ mất 15 năm, khiến nhiều dự báo đạt 13 triệu USD vào năm 2040 trở nên khó có khả năng xảy ra về mặt thống kê.

Với những thay đổi này, Bitcoin đang dần trưởng thành thành một loại tài sản ổn định hơn, ít biến động hơn, mang lại triển vọng đầu tư bền vững hơn cho tương lai. Điều này không có nghĩa là sẽ không có rủi ro, nhưng cấu trúc thị trường đã và đang thay đổi theo hướng ít kịch tính hơn.

Câu hỏi thường gặp

1. Chu kỳ Bitcoin 4 năm truyền thống là gì và tại sao nó được cho là đã bị phá vỡ?
   Chu kỳ 4 năm truyền thống của Bitcoin gắn liền với sự kiện halving, thường dẫn đến các giai đoạn suy thoái, phục hồi và tăng trưởng theo cấp số nhân. Nó được cho là đã bị phá vỡ vì dữ liệu gần đây cho thấy biến động giá và lợi nhuận đã giảm đáng kể, và chỉ số Diaman Ratio không còn chỉ ra các giai đoạn tăng trưởng siêu tốc như trước đây.

2. Chỉ số Diaman Ratio cho chúng ta biết điều gì về sự tăng trưởng của Bitcoin?
   Chỉ số Diaman Ratio (DR) đo lường mức độ tăng trưởng của giá Bitcoin trên thang logarit so với thời gian. Khi DR lớn hơn 1, nó cho thấy sự tăng trưởng vượt mức theo cấp số nhân, thường được coi là một giai đoạn “bong bóng”. Phân tích cho thấy trong chu kỳ gần đây, chỉ số này ít khi vượt quá 0, chứng tỏ tốc độ tăng trưởng đã thay đổi.

3. Việc phê duyệt ETF Bitcoin ảnh hưởng đến chu kỳ thị trường như thế nào?
   Việc phê duyệt các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Hoa Kỳ đã mang lại dòng vốn lớn và sự chấp nhận rộng rãi hơn từ các nhà đầu tư tổ chức. Điều này làm tăng tính ổn định của thị trường, giảm biến động và làm mờ đi các đỉnh và đáy rõ rệt của chu kỳ 4 năm truyền thống, thay vào đó là một mô hình tăng trưởng bền vững và ít kịch tính hơn.

4. Điều gì có thể xảy ra với “crypto winter” trong tương lai?
   Với sự ổn định giá và biến động giảm, các “crypto winter” trong tương lai có khả năng sẽ không còn khắc nghiệt như trước, với mức thua lỗ ít hơn 50-60%. Thay vào đó, thị trường có thể trải qua các giai đoạn suy thoái nhẹ nhàng hơn xen kẽ với việc đạt các mức đỉnh mới mà không có sự tăng trưởng bùng nổ như trong quá khứ.